Een losse of verbrande klem
De meest voorkomende start. Een verbinding die niet goed vastzit heeft een hogere overgangsweerstand. Daar ontstaat warmte, de klem verkleurt, het isolatiemateriaal verhardt en uiteindelijk ontsteekt het.
Hoe een kastbrand begint
Vrijwel elke brand in een meterkast begint met warmte op één punt. Niet met een vonk of een knal, maar met een verbinding waar de stroom net iets meer moeite moet doen dan bedoeld. Die extra moeite komt vrij als warmte.
Dat proces verloopt over maanden. Het kunststof rond de klem verkleurt, de isolatie verhardt en wordt bros, en op enig moment is er genoeg brandbaar materiaal op een hoge genoeg temperatuur. Pas dán ontstaat vlam — in een gesloten kast vol kunststof, kabels en lucht.
Het vervelende is dat de installatie tot dat moment gewoon functioneert. Er valt niets uit, er is geen storing, en er is dus geen aanleiding om de kast open te doen.
De vier meest voorkomende oorzaken
Overbelasting van een groep
Steeds meer vermogen door dezelfde bedrading: inductiekoken, een laadpunt, een warmtepomp. De automaat beschermt de kabel, maar niet elke warmteontwikkeling in de kast zelf.
Verouderde installatie
Bedrading en componenten uit de jaren zestig of zeventig zijn niet ontworpen voor de belasting van nu. Kunststof verhardt, isolatie wordt bros.
Zonnepanelen en thuisaccu
Omvormers en accusystemen brengen extra vermogen, extra componenten en extra warmte bij de verdeelinrichting. Meer aansluitingen betekent meer plekken waar het mis kan gaan.
Bron: [VERIFY: bron voor verdeling van oorzaken van kastbranden in Nederland]
Waarom je aardlekschakelaar dit niet tegenhoudt
De aardlekschakelaar
Schakelt uit bij een lekstroom naar aarde — bedoeld om mensen te beschermen tegen elektrocutie. Een klem die warm loopt zonder aardlek merkt hij niet op.
De installatieautomaat
Beschermt de kabel tegen overbelasting en kortsluiting. Een slechte verbinding die warmte maakt zonder de nominale stroom te overschrijden, valt daarbuiten.
De rookmelder
Waarschuwt jou als er al rook is, en pas als die rook de melder bereikt. Hij blust niets, en 's nachts win je er hooguit minuten mee.
Stuk voor stuk zijn dit goede maatregelen die je moet hebben. Ze zitten alleen allemaal vóór het moment waarop het misgaat, of ná het moment waarop het al brandt. Daartussen zit een gat.
Wat je er wél aan kunt doen
- 01
Laat de kast periodiek nakijken
Een installateur kan verbindingen natrekken en verkleuring zien voordat het brandbaar wordt. Zeker bij een installatie ouder dan twintig jaar of na uitbreiding met zonnepanelen.
- 02
Breid niet eindeloos uit op oude bedrading
Nieuw vermogen op een oude verdeelinrichting is de snelste weg naar warmte in de kast.
- 03
Zorg voor werkende rookmelders
Ze blussen niets, maar ze wekken mensen. Dat blijft de belangrijkste maatregel voor de mensen in huis.
- 04
Leg een laatste verdedigingslinie in de kast
Een automatische blusmodule grijpt in binnen de kast, op het moment dat alle voorgaande lagen gepasseerd zijn — zonder stroom en zonder dat er iemand bij hoeft te zijn.
